Sięgnij po leasing

Rodzaje Leasingu

Współczesny leasing rozumiany jako zjawisko ekonomiczne i prawne jest uznawany powszechnie za stosunkowo nową formę obrotu towarowego oraz metodę finansowania i kredytowania inwestycji, która wywodzi się ze Stanów Zjednoczonych. Dlatego na całym świecie nawiązuje się do stosowanej w USA siatki pojęciowej leasingu, chociaż nie zawsze jest ona zgodna z systematyką zjawisk ekonomicznych i prawnych w innych państwach, zwłaszcza Europy kontynentalnej.

W praktyce wykształciły się określone zasady transakcji umów leasingowych, w których w różny sposób ustala się stopnie ryzyka i korzyści związane z leasingowanym aktywem.

Różnorodność transakcji leasingowych pod względem ich treści narzuca potrzebę dokonania ich klasyfikacji oraz podziału. Podział umów leasingu można dokonać w zależności od przyjętego kryterium. Ma to doniosłe znaczenie praktyczne pod warunkiem, że kryteria ocen i podziału znajdują oparcie w prawie i z tego tytułu wywołują w naszym porządku prawnym określone skutki, zwłaszcza podatkowe. Najdonioślejsze są te kwalifikacje umów leasingu, które zmierzają do wskazania nie tylko na gospodarcze, ale także cywilnoprawne aspekty wyróżniające umowę leasingu jako nowy samodzielny typ umowy.

Za kryteria dyferencjacji umów leasingowych można przyjąć:

• czas trwania umowy leasingowej
• przedmiot umowy
• obciążenie jednej ze stron kosztami związanymi z przedmiotem leasingu
• amortyzację wydatków związanych z zakupem przedmiotu leasingu i obsługę umowy
• korzyści osiągane w sferze publicznoprawnej
• kierunek ruchu towarów, będących przedmiotem leasingu
• liczbę stron występujących w transakcji
• możliwość zaliczania przedmiotu umowy do składników majątkowych stron umowy.

Jeśli za kryterium przyjmiemy czas trwania transakcji, pochodzenie rzeczy będącej przedmiotem leasingu, wysokość łączną wszystkich opłat leasingowych i charakter zobowiązań (obciążeń) stron wyszczególnia się leasing „finansowy”, znany również jako „kapitałowy”, „ścisły”, właściwy” lub finansowany (financial lub finance lease), leasing operacyjny, określany również jako „bieżący” (operating lub operational lease, pure rental system albo renting) oraz sprzedaż i leasing zwrotny (sale and leaseback). Jest to najważniejszy i jedyny podział stosowany w polskiej rzeczywistości gospodarczej ze względu na rozliczenia podatkowo-prawne.

Z powyższych typów leasingu korzysta w Polsce kilkadziesiąt tysięcy firm; i to zarówno przy nabywaniu nowoczesnych technologii, restrukturyzacji majątku trwałego, jak i prywatyzacji całych przedsiębiorstw lub ich zorganizowanych części.

Podział, jaki występuje ze względu na parametry umowy polega na określeniu, kto, finansujący czy korzystający, zalicza do kosztów uzyskania przychodu odpisy amortyzacyjne oraz co stanowi przychód i koszt odpowiednio u korzystającego i finansującego na rozliczenia prawno-podatkowe. W przypadku leasingu kapitałowego, który czerpie swój wzorzec z kredytu bankowego, kosztem dla klienta są jedynie odsetki od kapitału oraz amortyzacja, która leży po stronie leasingobiorcy. W przypadku leasingu operacyjnego zawsze występuje opcja wykupu a przy leasingu kapitałowym występuje tylko opłata manipulacyjna z tytułu przeniesienia własności środka. W naszym kraju obserwujemy rosnącą gamę usług leasingowych. Niezbędna jest więc znajomość cech różniących odpowiednie rodzaje i formy leasingu. Przedsiębiorstwo biorące pod uwagę wzięcie w leasing samochodu, powinno zapoznać się z różnicami wynikającymi z podziału leasingu i rozważyć korzyści, jakie wolałoby z tytułu podpisania umowy leasingowej uzyskać. Prawa i obowiązki stron umowy nie powinny jednak być jedynymi przesłankami do wyboru rodzaju leasingu. Leasingobiorca powinien zapoznać się też z aspektami podatkowymi i ekonomicznymi.

Cechy leasingu operacyjnego i finansowego Rodzaje leasingu Operacyjny Finansowy Krótszy od okresu ekonomicznego zużycia przedmiotu Okres trwania umowy leasingowej Równy lub zbliżony do okresu ekonomicznej żywotności przedmiotu Ponosi leasingodawca Koszt utrzymania i remontów Ponosi leasingobiorca, a jeśli leasingodawca, to za dodatkową opłatą Nie pokrywają ceny nabycia przedmiotu leasingu Obciążają koszty uzyskania przychodu leasingobiorcy Opłaty leasingowe (rata kapitałowa + oprocentowanie) płacone przez leasingobiorcę Pokrywają pełną amortyzację przedmiotu, bądź są zbliżone do ceny jego nabycia Rata kapitałowa obciąża zysk netto, a oprocentowanie – koszty uzyskania przychodu leasingobiorcy Możliwe przed wygaśnięciem umowy Odstąpienie od umowy Wymaga zapłaty odszkodowania Leasingodawcy Dokonuje ich zawsze leasingodawca Odpisy amortyzacyjne Dokonuje ich wskazana w stronie umowa. Najczęściej (zwłaszcza w umowach z opcją zakupu) leasingobiorca